Die stärkste Form der Irrealität: Etwas hätte in der Vergangenheit geschehen können, ist aber nicht geschehen und längst vorbei. Sie erkennen sie an بوو und با hinter dem Vergangenheitsstamm.
8 Verbtypen6 Personen5 häufige Fehler10 Übungen
Der Konjunktiv Plusquamperfekt beschreibt eine hypothetische Handlung, die vor einer anderen vergangenen Handlung hätte stattfinden können, aber nicht stattgefunden hat. Im Deutschen entspricht er etwa „wenn ich gegangen wäre“ (genauer: „gegangen gewesen wäre“), im Englischen if I had gone, im Französischen si j'étais allé(e).
ڕابردووی دووری ڕێژەی دانان‍‍چووبووبام‍‍من چووبووم. · ئەگەر چووبووبامایە…ئەگەر تۆ زوو چووبووبایتایە، بە فڕۆکەکە دەگەیشتیت.
Farben im Kurdischen: Vergangenheitsstamm grau, Hilfsteil بوو · با · ایە rot, Personalendung oder Klitikon unterstrichen, Verneinung نە rot hinterlegt. Mit hören Sie den Satz.
Merksatz Der Konjunktiv Plusquamperfekt spricht über eine Vergangenheit, die nie stattfand: eine Bedingung, die nicht erfüllt wurde, ein Bedauern, eine verpasste Möglichkeit.
Es gibt zwei vergangene Handlungen. Die nicht eingetretene liegt zeitlich vor der anderen. Der Konjunktiv Plusquamperfekt steht meist im Nebensatz mit ئەگەر „wenn“; der Hauptsatz steht oft im Konjunktiv Perfekt oder im Präteritum, im Beispiel oben دەگەیشتیت „du hättest erreicht“.
Merksatz Vergangenheitsstamm + بوو + با + Personalendung + ایە. Das با ist das Signal des Konjunktivs, بوو kommt vom Hilfsverb بوون „sein“.
| Person | Form | Deutsch |
|---|---|---|
| من | نووسی‍‍بووبام‍‍ایە | ich hätte geschrieben |
| تۆ | نووسی‍‍بووبات‍‍ایە | du hättest geschrieben |
| ئەو | نووسی‍‍بووبای‍‍ایە | er/sie hätte geschrieben |
| ئێمە | نووسی‍‍بووبامان‍‍ایە | wir hätten geschrieben |
| ئەوان | نووسی‍‍بووبایان‍‍ایە | sie hätten geschrieben |
Merksatz Ohne با ist es eine Tatsache: چووبووم „ich war gegangen“. Mit با wird daraus eine Vorstellung: چووبووبامایە „ich wäre gegangen“.
| Merkmal | Indikativ Plusquamperfekt (ڕابردووی دووری ڕاگەیاندن) | Konjunktiv Plusquamperfekt (ڕابردووی دووری دانان) |
|---|---|---|
| Modus | Indikativ (real, feststellend) | Konjunktiv (hypothetisch, irreal) |
| Funktion | tatsächliche Vorvergangenheit | Bedingung, Bedauern, nicht verwirklichte Möglichkeit |
| Beispiel | من چووبووم. | ئەگەر چووبووبامایە… |
| Deutsch | „ich war gegangen“, I had gone | „ich wäre gegangen (gewesen)“, I would have gone |
Merksatz Bei Verben ohne Objekt steht die Personalendung hinter با: من هات‍‍بووبام‍‍ایە.. Verneint wird mit نە direkt vor dem Stamm; bei Verben mit Vorsilbe steht نە hinter der Vorsilbe, die Nachsilbe ەوە bleibt am Ende.
| Deutsch | bejaht | verneint (mit نە) |
|---|---|---|
| ich wäre gekommen | من هات‍‍بووبام‍‍ایە. | من نەهات‍‍بووبام‍‍ایە. |
| du wärst gekommen | تۆ هات‍‍بووبایت‍‍ایە. | تۆ نەهات‍‍بووبایت‍‍ایە. |
| er/sie/es wäre gekommen | ئەو هات‍‍بووبایە. | ئەو نەهات‍‍بووبایە. |
| wir wären gekommen | ئێمە هات‍‍بووباین‍‍ایە. | ئێمە نەهات‍‍بووباین‍‍ایە. |
| ihr wärt gekommen | ئێوە هات‍‍بووبان‍‍ایە. | ئێوە نەهات‍‍بووبان‍‍ایە. |
| sie wären gekommen | ئەوان هات‍‍بووبان‍‍ایە. | ئەوان نەهات‍‍بووبان‍‍ایە. |
Frage, mit oder ohne ئایا: هات‍‍بووبام‍‍ایە؟ · نەهات‍‍بووبام‍‍ایە؟
| Deutsch | bejaht | verneint (mit نە) |
|---|---|---|
| ich hätte gesessen | من دانیشت‍‍بووبام‍‍ایە. | من دانەنیشت‍‍بووبام‍‍ایە. |
| du hättest gesessen | تۆ دانیشت‍‍بووبایت‍‍ایە. | تۆ دانەنیشت‍‍بووبایت‍‍ایە. |
| er/sie/es hätte gesessen | ئەو دانیشت‍‍بووبایە. | ئەو دانەنیشت‍‍بووبایە. |
| wir hätten gesessen | ئێمە دانیشت‍‍بووباین‍‍ایە. | ئێمە دانەنیشت‍‍بووباین‍‍ایە. |
| ihr hättet gesessen | ئێوە دانیشت‍‍بووبان‍‍ایە. | ئێوە دانەنیشت‍‍بووبان‍‍ایە. |
| sie hätten gesessen | ئەوان دانیشت‍‍بووبان‍‍ایە. | ئەوان دانەنیشت‍‍بووبان‍‍ایە. |
Frage, mit oder ohne ئایا: دانیشت‍‍بووبام‍‍ایە؟ · دانەنیشت‍‍بووبام‍‍ایە؟
| Deutsch | bejaht | verneint (mit نە) |
|---|---|---|
| ich wäre zurückgekehrt | من گەڕابووبام‍‍ایەوە. | من نەگەڕابووبام‍‍ایەوە. |
| du wärst zurückgekehrt | تۆ گەڕابووبایت‍‍ایەوە. | تۆ نەگەڕابووبایت‍‍ایەوە. |
| er/sie/es wäre zurückgekehrt | ئەو گەڕابووبایەوە. | ئەو نەگەڕابووبایەوە. |
| wir wären zurückgekehrt | ئێمە گەڕابووباین‍‍ایەوە. | ئێمە نەگەڕابووباین‍‍ایەوە. |
| ihr wärt zurückgekehrt | ئێوە گەڕابووبان‍‍ایەوە. | ئێوە نەگەڕابووبان‍‍ایەوە. |
| sie wären zurückgekehrt | ئەوان گەڕابووبان‍‍ایەوە. | ئەوان نەگەڕابووبان‍‍ایەوە. |
Frage, mit oder ohne ئایا: گەڕابووبام‍‍ایەوە؟ · نەگەڕابووبام‍‍ایەوە؟
Merksatz Transitive Verben tragen in der Vergangenheit ein Personalklitikon. Bejaht steht es hinter با: من خواردبووبام‍‍ایە.. Verneint springt es hinter نە: من نەم‍‍خواردبووبایە.. Gibt es ein Objekt oder einen Wortteil davor, hängt das Klitikon dort an, und das Verb endet auf بووبایە.
| Deutsch | bejaht | verneint (mit نە) |
|---|---|---|
| ich hätte gegessen | من خواردبووبام‍‍ایە. | من نەم‍‍خواردبووبایە. |
| du hättest gegessen | تۆ خواردبووبات‍‍ایە. | تۆ نەت‍‍خواردبووبایە. |
| er/sie/es hätte gegessen | ئەو خواردبووبای‍‍ایە. | ئەو نەی‍‍خواردبووبایە. |
| wir hätten gegessen | ئێمە خواردبووبامان‍‍ایە. | ئێمە نەمان‍‍خواردبووبایە. |
| ihr hättet gegessen | ئێوە خواردبووباتان‍‍ایە. | ئێوە نەتان‍‍خواردبووبایە. |
| sie hätten gegessen | ئەوان خواردبووبایان‍‍ایە. | ئەوان نەیان‍‍خواردبووبایە. |
Frage, mit oder ohne ئایا: خواردبووبام‍‍ایە؟ · نەم‍‍خواردبووبایە؟
| Deutsch | bejaht | verneint (mit نە) |
|---|---|---|
| ich hätte gesehen | من بینی‍‍بووبام‍‍ایە. | من نەم‍‍بینی‍‍بووبایە. |
| du hättest gesehen | تۆ بینی‍‍بووبات‍‍ایە. | تۆ نەت‍‍بینی‍‍بووبایە. |
| er/sie/es hätte gesehen | ئەو بینی‍‍بووبای‍‍ایە. | ئەو نەی‍‍بینی‍‍بووبایە. |
| wir hätten gesehen | ئێمە بینی‍‍بووبامان‍‍ایە. | ئێمە نەمان‍‍بینی‍‍بووبایە. |
| ihr hättet gesehen | ئێوە بینی‍‍بووباتان‍‍ایە. | ئێوە نەتان‍‍بینی‍‍بووبایە. |
| sie hätten gesehen | ئەوان بینی‍‍بووبایان‍‍ایە. | ئەوان نەیان‍‍بینی‍‍بووبایە. |
Frage, mit oder ohne ئایا: بینی‍‍بووبام‍‍ایە؟ · نەم‍‍بینی‍‍بووبایە؟
| Deutsch | bejaht | verneint (mit نە) |
|---|---|---|
| ich hätte ihn/sie/es gesehen | من ئەوم بینی‍‍بووبایە. | من ئەوم نەبینی‍‍بووبایە. |
| du hättest ihn/sie/es gesehen | تۆ ئەوت بینی‍‍بووبایە. | تۆ ئەوت نەبینی‍‍بووبایە. |
| er/sie/es hätte ihn/sie/es gesehen | ئەو ئەوی بینی‍‍بووبایە. | ئەو ئەوی نەبینی‍‍بووبایە. |
| wir hätten ihn/sie/es gesehen | ئێمە ئەومان بینی‍‍بووبایە. | ئێمە ئەومان نەبینی‍‍بووبایە. |
| ihr hättet ihn/sie/es gesehen | ئێوە ئەوتان بینی‍‍بووبایە. | ئێوە ئەوتان نەبینی‍‍بووبایە. |
| sie hätten ihn/sie/es gesehen | ئەوان ئەویان بینی‍‍بووبایە. | ئەوان ئەویان نەبینی‍‍بووبایە. |
Frage, mit oder ohne ئایا: من تۆم بینی‍‍بووبایە؟ · تۆ منت بینی‍‍بووبایە؟
| Deutsch | bejaht | verneint (mit نە) |
|---|---|---|
| ich wäre geschwommen | من مەلەم کردبووبایە. | من مەلەم نەکردبووبایە. |
| du wärst geschwommen | تۆ مەلەت کردبووبایە. | تۆ مەلەت نەکردبووبایە. |
| er/sie/es wäre geschwommen | ئەو مەلەی کردبووبایە. | ئەو مەلەی نەکردبووبایە. |
| wir wären geschwommen | ئێمە مەلەمان کردبووبایە. | ئێمە مەلەمان نەکردبووبایە. |
| ihr wärt geschwommen | ئێوە مەلەتان کردبووبایە. | ئێوە مەلەتان نەکردبووبایە. |
| sie wären geschwommen | ئەوان مەلەیان کردبووبایە. | ئەوان مەلەیان نەکردبووبایە. |
Frage, mit oder ohne ئایا: مەلەم کردبووبایە؟ · مەلەم نەکردبووبایە؟
| Deutsch | bejaht | verneint (mit نە) |
|---|---|---|
| ich hätte es sauber gemacht | من پاک‍‍م کردبووبایەوە. | من پاک‍‍م نەکردبووبایەوە. |
| du hättest es sauber gemacht | تۆ پاک‍‍ت کردبووبایەوە. | تۆ پاک‍‍ت نەکردبووبایەوە. |
| er/sie/es hätte es sauber gemacht | ئەو پاک‍‍ی کردبووبایەوە. | ئەو پاک‍‍ی نەکردبووبایەوە. |
| wir hätten es sauber gemacht | ئێمە پاک‍‍مان کردبووبایەوە. | ئێمە پاک‍‍مان نەکردبووبایەوە. |
| ihr hättet es sauber gemacht | ئێوە پاک‍‍تان کردبووبایەوە. | ئێوە پاک‍‍تان نەکردبووبایەوە. |
| sie hätten es sauber gemacht | ئەوان پاک‍‍یان کردبووبایەوە. | ئەوان پاک‍‍یان نەکردبووبایەوە. |
Frage, mit oder ohne ئایا: پاک‍‍م کردبووبایەوە؟ · پاک‍‍م نەکردبووبایەوە؟
Diese fünf Fehler passieren Deutschsprachigen am häufigsten. Die durchgestrichene Form mit ✗ ist falsch, die Form mit ✓ ist richtig.
Ohne بوو entsteht der Konjunktiv Präteritum, nicht das Plusquamperfekt.
Falsch: هاتبام für „ich wäre gekommen“Richtig: هات‍‍بووبام‍‍ایە
Für eine Vorstellung braucht die Form با. Ohne با beschreiben Sie eine Tatsache.
Falsch: چووبووم für „wenn ich gegangen wäre“Richtig: ئەگەر چووبووبامایە…
Der Konjunktiv wird immer mit نە verneint, nie mit نا.
Falsch: ناهاتبووبامایەRichtig: نەهات‍‍بووبام‍‍ایە
نە steht vor dem Stamm, nicht dahinter. Die Nachsilbe ەوە bleibt am Ende.
Falsch: گەڕانەبووبامایەوەRichtig: نەگەڕابووبام‍‍ایەوە
Bei transitiven Verben springt das Klitikon in der Verneinung hinter نە.
Falsch: نەخواردبووبامایەRichtig: نەم‍‍خواردبووبایە
Zehn Aufgaben zu allen Abschnitten. Sie sehen sofort, ob Ihre Antwort stimmt, und warum. Jede Aufgabe zählt beim ersten Versuch.
Punkte: 0 von 13
| Verbtyp | Kennzeichen | Beispiel | Deutsch |
|---|---|---|---|
| intransitiv | Stamm + بوو + با + Endung + ایە | من هات‍‍بووبام‍‍ایە. | ich wäre gekommen |
| intransitiv, verneint | نە vor dem Stamm | من نەهات‍‍بووبام‍‍ایە. | ich wäre nicht gekommen |
| mit Vorsilbe, verneint | نە hinter der Vorsilbe | من دانەنیشت‍‍بووبام‍‍ایە. | ich hätte nicht gesessen |
| mit Nachsilbe ەوە | ەوە am Ende | من گەڕابووبام‍‍ایەوە. | ich wäre zurückgekehrt |
| transitiv | Klitikon hinter با | من خواردبووبام‍‍ایە. | ich hätte gegessen |
| transitiv, verneint | نە + Klitikon + Stamm + بووبایە | من نەم‍‍خواردبووبایە. | ich hätte nicht gegessen |
| mit Objekt | Klitikon am Objekt | من ئەوم بینی‍‍بووبایە. | ich hätte ihn gesehen |
| zusammengesetzt | Klitikon am Wortteil | من مەلەم کردبووبایە. | ich wäre geschwommen |
Indikativ چووبووم: Es ist geschehen. Konjunktiv چووبووبامایە: Es hätte geschehen können.
Nutze diese Seite als Baustein im Sorani-Lernweg: erst verstehen, dann üben, anschließend mit Karteikarten und Beispielsätzen wiederholen.
