Säugetiere, Reptilien, Fische und Insekten Kurdistans + Haustiere. Vom Persischen Leoparden (Pilengî Faris) bis zum Steinbock (Pez-i Kêwî), vom Tigris-Softshell-Krokodil bis zum Honigbiene — auf Deutsch, Sorani und mit wissenschaftlichem Namen.
Über dieses Modul: Eine dreisprachige Übersicht über die Tierwelt Kurdistans und der Region — strukturiert nach zoologischen Gruppen (Säugetiere, Reptilien & Amphibien, Fische, Insekten & Spinnentiere, Haustiere). Jeder Eintrag enthält den deutschen Trivialnamen, den kurdischen Namen (Sorani-Schrift) und den international gültigen wissenschaftlichen Namen.
لەسەر ئەم مۆدۆلە: ڕیزبەندییەکی سێ زمانەیی سەبارەت بە جیهانی ئاژەڵەکانی کوردستان و ناوچەکە — بە پێی گرووپە زانستییەکان ڕێکخراوە (وەک شێردەرەکان، خشۆکەکان و دووژەبەکان، ماسییەکان، مێرووەکان و جاڵجاڵۆکەکان، ئاژەڵە ماڵییەکان).| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Persischer Leopard | پڵنگی کوردستانی، پڵنگی زاگرۆسی | Panthera pardus saxicolor |
| Grauwolf | گورگ، شینۆ، ڤەرگ، گوری | Canis lupus |
| Goldschakal | تۆڕی، تۆڕک | Canis aureus |
| Rotfuchs | ڕێوی، ڕووڤی، چتیر، ڕواس، لوویە | Vulpes vulpes |
| Steppen-Iltis | بۆگەنکە، فسۆس | Mustela eversmanii |
| Marderhund / Steinmarder | دەڵەک، سمۆرە | Martes foina |
| Otter (Fischotter) | سەگاوی، دەڵەک، سەگڵاو، ڕێوی ئاوی، سمۆرەی ئاوی | Lutra lutra |
| Wildkatze | پشیلەی کێوی | Felis silvestris |
| Karakal (Wüstenluchs) | پشیلە-گوێڕەش | Caracal caracal |
| Eurasischer Luchs | ڕۆدەک، وەشەک | Lynx lynx |
| Sandkatze | پشیلەی ڕەگ | Felis margarita |
| Streifenhyäne | کەمتیار، گۆڕنەباش، کەفتار(ۆ) | Hyaena hyaena |
| Braunbär (Syrischer Bär) | ورچ | Ursus arctos syriacus |
| Honigdachs / Ratel | چالەکە، چواڵوو، کوڕەبەش، تژی، کوڕبەشە، گۆڕهەڵکەنە، گۆڕهەڵتەکێنە | Mellivora capensis |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Wildschwein | بەرازی کێوی | Sus scrofa |
| Persischer Bezoarsteinbock | بزنەکێوی | Capra aegagrus |
| Mufflon (Armenisches Wildschaf) | مەڕەسوورە، مەڕەکێوی، پەزکووڤی، جۆرێ پەزەکێوی، بەرانەکێوی | Ovis gmelini |
| Persische Kropfgazelle | ئاسک | Gazella subgutturosa |
| Rothirsch | سوورئاسک، سوورەگاکێوی | Cervus elaphus |
| Mesopotamischer Damhirsch | ئاسکەزەردە، گاکێوی زەرد یان خەنەیی | Dama mesopotamica |
| Reh | ئاسکی ئاوی | Capreolus capreolus |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Europäischer Feldhase | کەروێشکە کێوی | Lepus europaeus |
| Stachelschwein (Indisch) | سووچڕ، سووچەڕ، ژیشک، گیشک، ژژو، سیخوڕ، سیخچوولە، ژووژووی بەرەزی | Hystrix indica |
| Eurasisches Eichhörnchen | سمۆرە، مشکی خورما | Sciurus anomalus |
| Hausmaus | مشک | Mus musculus |
| Hausratte / Wanderratte | جرج | Rattus rattus / norvegicus |
| Hamster (Goldhamster) | کیسەگوپ | Mesocricetus auratus |
| Springmaus / Wüstenspringmaus | مشکەدووپێ، مشککەروێشک، مشکەپەڕیو | Jaculus jaculus |
| Brauner Langohrigel | ژیشک، ژۆژی، کەلۆ، سووچڕ، ژیسک، ژووشک، جووشک | Hemiechinus auritus |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Fledermaus (Sammelbegriff) | شەمشەمەکوێرە، پرچەمێک، چەکچەکی، چێلەمێ، شەڤرەڤیک، شەڤکۆر، شەمەلە(کۆرە)، گورز، گۆپاڵ، گۆچان | Chiroptera spp. |
| Großes Hufeisennasenfledermaus | شەمشەمەکوێرەی ناڵی | Rhinolophus ferrumequinum |
| Maulwurf | مشکەکوێرە، جەرد، خلت، جرج، شیردەرێکی لمۆز درێژ، مێرووخۆر و ڕەهۆڵکەنی چکۆلە | Talpa europaea |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Hund | سەگ | Canis lupus familiaris |
| Katze | پشیلە / مشیک | Felis catus |
| Pferd | ئەسپ | Equus caballus |
| Esel | گوێدرێژ / کەر | Equus asinus |
| Maultier | هێستر | Equus mulus |
| Rind / Kuh | مانگا / گا | Bos taurus |
| Wasserbüffel | گامێش، ماداک، مادەک | Bubalus bubalis |
| Schaf | مەڕ | Ovis aries |
| Ziege | بزن | Capra hircus |
| Hauskamel (Dromedar) | حوشتر / وشتر | Camelus dromedarius |
| Hauskaninchen | کەرۆشک، کەروێشک، هەروێ، قوڵەشین، هوریشە | Oryctolagus cuniculus |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Schlange (allgemein) | مار | Serpentes spp. |
| Levante-Viper (Kufi) | تیرەمار، کوڵەوەیبات، بەرگیر، مارگیسک | Macrovipera lebetina |
| Persische Hornviper | ماری شاخدار | Pseudocerastes persicus |
| Ringelnatter | سەوزەمار | Natrix natrix |
| Sandboa | ماری بووا | Eryx jaculus |
| Schwarzkopf-Kobra (Wüsten-Kobra) | ماری کوبڕا | Walterinnesia aegyptia |
| Schwarzkopfnatter | ماری سەرڕەش | Rhynchocalamus melanocephalus |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Eidechse (allgemein) | مارمێلکە | Lacertidae spp. |
| Hardun (Stachelschwanz) | ئەگاما | Laudakia caucasia |
| Gecko (Hausgecko) | شەوگەرد | Hemidactylus turcicus |
| Chamäleon | مارپەڵاس، کۆستەڵ، تێڕتێڕە، ڕۆژپەرست، خۆرپەرست، کەرپەسە | Chamaeleo chamaeleon |
| Dornschwanzleguan (Uromastyx) | زۆڵ | Uromastyx loricata |
| Griechische Landschildkröte | کیسەڵ، کێسو، کووسی، کاسەپشت، جلە | Testudo graeca |
| Euphrat-Weichschildkröte | کیسەڵ(ی ئاوی)، جلە، پەڵاسماسی، سیلە، کیسەڵی فوڕاتی | Rafetus euphraticus |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Wechselkröte / Erdkröte | بۆق | Bufotes viridis / Bufo bufo |
| Seefrosch | بەقی دەریا | Pelophylax ridibundus |
| Baumfrosch | بەقی دار | Hyla savignyi |
| Salamander (Feuersalamander) | سەلەمەندەر، سەمەندەر، بووکی کانیاو، قوڕناویلکە | Salamandra salamandra |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Karpfen (Karp) | ماسی کەپوور، ماسی کوول | Cyprinus carpio |
| Mesopotamischer Bartenwels | پشیلەماسی | Silurus triostegus |
| Welse (allgemein) | پشیلەماسی | Siluriformes spp. |
| Bunî (Tigris-Karpfen) | بنی | Mesopotamichthys sharpeyi |
| Shabbut | شەبووت | Arabibarbus grypus |
| Hızh / Tigris-Salmler | ڕیش، سمێڵ، ماسییەڕیشنە | Luciobarbus xanthopterus |
| Mesopotamischer Hai (Spitzkopf-Riffhai) | کۆسە ماسی | Carcharhinus leucas |
| Aal | مارماسی، ماراڤی | Anguilla anguilla |
| Forelle (Brauner Tigris-Forelle) | ماسی خاتوونەک، ماسییەخاتوونە، کەشینە | Salmo trutta |
| Tigris-Killifisch | ماسی کەپووری فوراتی | Aphanius mesopotamicus |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Haushuhn (Henne) | مریشک | Gallus gallus domesticus |
| Hahn | کەڵەشێر | Gallus gallus domesticus ♂ |
| Küken | جووجک | — |
| Ente | میرولە / بوێبووسە | Anas platyrhynchos domesticus |
| Hausgans | قاز | Anser anser domesticus |
| Truthahn / Pute | دیکی هیندی | Meleagris gallopavo |
| Taube (Haustaube) | کۆتر | Columba livia domestica |
| Wachtel | کلێشە / قەرژاڵ | Coturnix coturnix |
| Deutsch | کوردی | Wissenschaftlich |
|---|---|---|
| Honigbiene | هەنگ | Apis mellifera |
| Wespe | هەنگەژاڵە، زەرەواڵە، ئەستنگ، سوورەمۆزە، سیرەمۆزە، زەرگەتە، زەردەواڵە | Vespula vulgaris |
| Hornisse | ژەنگەسوورە، هەنگەژاڵەی زل، سوورپیاز، ستانگ | Vespa crabro |
| Ameise | مێروولە | Formicidae spp. |
| Termite | مۆرانە، مۆریانە، تەختەپوت، دارخۆرە، مۆرکە | Isoptera spp. |
| Schmetterling | پەپوولە | Lepidoptera spp. |
| Motte | پووڵەکەباڵان | Lepidoptera (Nachtfalter) |
| Marienkäfer | خاڵخاڵۆکە، خاڵخاڵۆک | Coccinellidae spp. |
| Käfer (allgemein) | هەرلە، گووخلێنە، بەرسوورکە | Coleoptera spp. |
| Mistkäfer | گووگلێنە، گووخلێنکە، گووخلێنە، گووخلێرکە | Scarabaeus spp. |
| Heuschrecke | کوللە، کولە، کولو، مەلیە، سوسرک | Locusta migratoria |
| Grille | سیسرک، چڕچڕو، چڕچڕکە، ڕوولک، سیسرکە، کریکێت | Gryllus campestris |
| Gottesanbeterin | تاجیلۆکە، باڵباڵوکە، ئەسپی، باڵووک | Mantodea |
| Libelle | پووشکەبەکنگان | Odonata spp. |
| Mücke / Stechmücke | مێشوولە، پێشوولکە، پێشکە، پێشوو، مێش | Culicidae spp. |
| Fliege | مێش، مەگەز | Musca domestica |
| Floh | کێچ | Pulex irritans |
| Laus | ئەسپێ | Pediculus humanus |
| Spinne | جاڵجاڵووکە، داپیرۆچکە، داپیرۆشک، داوداوی، کاکڵەمێشان، جۆڵاتەنە، کەروو، خەرخودا، مروا، تەونەپیرک، جاتەنە، جاڵجاڵۆکە، جاڵجاڵۆگە | Araneae spp. |
| Skorpion | دووپشک، زوشک، گادین، کەشگە، دەمارەکوڵ، کوڵەنجی، کوڵاژدم | Scorpiones spp. |
| Schwarze Witwe | بێوەڕەشە، کاکڵەمێشان | Latrodectus tredecimguttatus |
| Zecke | کەیک، کێچ | Ixodidae spp. |
| Tausendfüßler | هەزارپێ | Myriapoda spp. |
| Schnecke (mit Haus) | هێلکە شەیتانۆکە، کەسپک | Helix pomatia |
| Nacktschnecke | ڕووتەکەسپک | Limax spp. |
| Regenwurm | کرمی زەوی | Lumbricus terrestris |
| Seidenraupe | پەپوولەی (شەوگەڕی) هەورێشم یان ئاورێشم | Bombyx mori |
Vom Persischen Leoparden in den Bergen des Hewraman bis zur Honigbiene im Garten — die Tierwelt Kurdistans ist reich und gefährdet. Wer ihre Namen kennt, kann sie schützen.
ناسینەوەی ئاژەڵ بە کوردی، یارمەتیی پاراستنیان دەدا.
Nutze diese Seite als Baustein im Sorani-Lernweg: erst verstehen, dann üben, anschließend mit Karteikarten und Beispielsätzen wiederholen.